هراس اخلاقی ازشبح سیگار
«قدرت، همواره شيوه انجام عمل بر روي فاعل عمل است؛ زيرا فاعلِ عمل، عمل ميكند و يا قادر به انجام عمل است.» ميشل فوكو؛ سوژه و قدرت
«جوامع هرازگاهی درمعرض دورانهایی ازهراس اخلاقی (moral panics)قرارمی گیرند.یک وضعیت یایک اپیزودکه یک شخص یاگروههایی ازافرادبه عنوان تهدیدی برای ارزشها ومنافع اجتماعی تعریف می شوند.رسانه های جمعی به طورپیش داورانه ای به موضوع می پردازند.سردبیران،کشیشان وسیاستمداران ودیگروابستگان به جناح راست پشت سنگرهای اخلاقی موضع می گیرند.متخصصین وکارشناسان راه حل ارایه می دهند وشیوه های حل مساله مطرح می شود،اما ناگهان این وضعیت یا ازبین می رودیاوخیم ترمی شود.گاهی اوقات موضوع هراس انگیزکاملا جدیدونواست،اماگاهی اوقات هم موضوعی است که قبلاوجود داشته ولی اینک احیاشده است.گاهی اوقات هراس فراموش می شودوفقط درفولکلوروحافظه جمعی می ماند اماگاهی اوقات هم پیامدهای جدی تروبادوام تری داردوممکن است تحولاتی رادرسیاست اجتماعی،قانون گذاری وحتی درنحوه تصوریک جامعه ازخودش ایجادنماید.» اسننلی کوهن؛شیاطین محلی وهراس اخلاقی
1
نوشتن دربارة «سيگار» مخاطرهآميز است؛ همچون نوشتن درباره امر مسلط. در بين اجزاي زندگي روزمره، شايد هيچ اُبژهاي به اندازه سيگار، در خانوادهها به امر پروبلماتيك تبديل نشده است. ترس از نوشتن دربارة سيگار نيز از همين جا برميخيزد كه اين نوشتار، ابتذالنامه تلقي شود و وضعيت نويسنده، پروبلماتيك شود.
1
والتر بنيامين در مقاله «قصهگو؛ تاملاتي در آثار نيكلاي لسكوف» جهاني را وصف ميكند كه به سبب مدرنيزاسيون و جنگ نابود و ويران شده و بدن آدمي در زير فشارهاي جنگ صنعتي مدرن له شده است. در چنين وضعيتي، زندگي روزمره آدميان دستخوش تحولات شگرفي شده و ضرباهنگش تغيير اساسي كرده است. بنيامين مهمترين تحول رخ داده را در زندگي روزمره در دوران جديد، سرگرداني «تجربه» ميداند.
او ميگويد شايد در دوره جديد به سبب اتفاقات متعدد و متنوع، بر تعداد تجربيات انسانها افزوده شده باشد اما اين تجربهها سرگردانند؛ زيرا نميتوانند درون معناي زندگي جاي گيرند. از نظر بنيامين تجربههاي روزمره مدرن نميتوانند شكلي قابل تبادل پيدا كنند و به همين سبب قابليت شناخت، نقد و تغيير را نيز ندارند.